Trong quá trình trưởng thành, tình yêu và các mối quan hệ tình cảm là nhu cầu tự nhiên của mỗi người. Việc trang bị kiến thức, kỹ năng về sức khỏe sinh sản và sức khỏe tình dục giúp thanh thiếu niên, người trẻ đưa ra quyết định phù hợp, phòng tránh mang thai ngoài ý muốn, các bệnh lây truyền qua đường tình dục và những ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất, tinh thần.

TÌNH DỤC AN TOÀN LÀ GÌ?

Tình dục an toàn là việc thực hiện các biện pháp nhằm giảm nguy cơ mang thai ngoài ý muốn và lây truyền các bệnh qua đường tình dục. Trong đó, sử dụng bao cao su đúng cách, nhất quán và lựa chọn biện pháp tránh thai phù hợp là những nội dung quan trọng.

Quan hệ tình dục cần dựa trên sự tự nguyện, đồng thuận, tôn trọng và trách nhiệm của cả hai người.

CHỦ ĐỘNG BẢO VỆ SỨC KHỎE SINH SẢN

1. Chỉ quan hệ tình dục khi đã sẵn sàng

Mỗi người có quyền quyết định đối với cơ thể của mình. Không nên quan hệ tình dục do bị ép buộc, đe dọa, dụ dỗ hoặc chịu áp lực từ bạn bè, người yêu.

Khi chưa sẵn sàng về thể chất, tâm lý và trách nhiệm, lựa chọn an toàn là trì hoãn quan hệ tình dục. Không ai có nghĩa vụ phải quan hệ tình dục để chứng minh tình yêu.

Sử dụng bao cao su đúng cách khi quan hệ là một trong những biện pháp hiệu quả phòng tránh các bệnh lây qua đường tình dục

1. Sử dụng bao cao su đúng cách

   Bao cao su là biện pháp giúp phòng tránh mang thai ngoài ý muốn và giảm nguy cơ lây truyền nhiều bệnh qua đường tình dục, bao gồm HIV. Hiệu quả bảo vệ phụ thuộc vào việc sử dụng đúng cách trong mỗi lần quan hệ. Bao cao su không loại bỏ hoàn toàn nguy cơ lây nhiễm, đặc biệt với những bệnh có thể lây qua vùng da không được bao cao su che phủ.

   Những lưu ý khi sử dụng bao cao su:

2. Sử dụng bao cao su mới trong mỗi lần quan hệ tình dục.
3. Kiểm tra hạn sử dụng, bao bì và tình trạng bao cao su trước khi dùng.
4. Đeo bao cao su đúng hướng dẫn, từ đầu đến cuối cuộc quan hệ.
5. Không sử dụng đồng thời hai bao cao su vì có thể làm tăng ma sát, dẫn đến tuột hoặc rách.
6. Nếu sử dụng chất bôi trơn với bao cao su latex, nên chọn loại gốc nước hoặc silicone; tránh các chất bôi trơn gốc dầu vì có thể làm hỏng bao cao su.

1. Chủ động phòng tránh mang thai ngoài ý muốn

   Nếu có quan hệ tình dục, cần chủ động lựa chọn biện pháp tránh thai phù hợp với tình trạng sức khỏe, nhu cầu và điều kiện của bản thân.

   Các biện pháp tránh thai hiện đại gồm bao cao su, thuốc tránh thai, thuốc tiêm tránh thai, que cấy tránh thai, dụng cụ tử cung và một số biện pháp khác. Cán bộ y tế có thể tư vấn để lựa chọn phương pháp phù hợp.

   Lưu ý: Bao cao su vừa giúp phòng tránh mang thai ngoài ý muốn, vừa giảm nguy cơ mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục. Các biện pháp tránh thai nội tiết và dụng cụ tử cung không có tác dụng phòng ngừa các bệnh này.

   Nếu quan hệ tình dục không được bảo vệ hoặc bao cao su bị rách, tuột, cần đến cơ sở y tế sớm để được tư vấn về tránh thai khẩn cấp. Biện pháp tránh thai khẩn cấp có hiệu quả cao hơn khi được sử dụng càng sớm càng tốt; một số phương pháp có thể áp dụng trong vòng 5 ngày sau quan hệ tình dục không được bảo vệ.

2. Chủ động phòng ngừa bệnh lây truyền qua đường tình dục

   Các bệnh lây truyền qua đường tình dục thường gặp gồm HIV, giang mai, lậu, Chlamydia, sùi mào gà do HPV, herpes sinh dục và viêm gan B.

   Một số bệnh có thể không biểu hiện triệu chứng rõ ràng. Vì vậy, không thể xác định một người không mắc bệnh chỉ dựa vào việc không có dấu hiệu bất thường.

   Để chủ động phòng bệnh, cần:

3. Sử dụng bao cao su đúng cách và nhất quán.
4. Tiêm vắc xin phòng HPV và viêm gan B theo hướng dẫn, chỉ định phù hợp.
5. Chủ động khám, xét nghiệm khi có yếu tố nguy cơ hoặc theo tư vấn của cán bộ y tế.
6. Không tự ý mua thuốc điều trị khi nghi ngờ mắc bệnh.

Khi có dấu hiệu bất thường như tiết dịch sinh dục, tiểu buốt, đau vùng sinh dục, xuất hiện mụn, vết loét hoặc phát ban không rõ nguyên nhân, cần đến cơ sở y tế để được khám và tư vấn.

Đặc biệt: Nếu có nguy cơ phơi nhiễm HIV, cần đến cơ sở y tế ngay để được đánh giá và tư vấn điều trị dự phòng sau phơi nhiễm (PEP). PEP cần được bắt đầu càng sớm càng tốt, không muộn hơn 72 giờ sau phơi nhiễm.

1. Tôn trọng sự đồng thuận trong quan hệ tình dục

Quan hệ tình dục chỉ nên diễn ra khi tất cả những người tham gia đều tự nguyện và đồng thuận. Mỗi người có quyền từ chối hoặc thay đổi quyết định bất cứ lúc nào.

Sự im lặng, miễn cưỡng hoặc việc không thể đưa ra quyết định rõ ràng không nên được xem là sự đồng thuận. Không sử dụng rượu, bia, chất kích thích để gây áp lực hoặc làm suy giảm khả năng đưa ra quyết định của bản thân và người khác.

Nếu bị ép buộc, quấy rối hoặc xâm hại tình dục, người bị ảnh hưởng cần tìm kiếm sự hỗ trợ từ người đáng tin cậy và cơ sở y tế để được bảo vệ, chăm sóc sức khỏe thể chất và tinh thần kịp thời.

HÃY CHỦ ĐỘNG TÌM HIỂU VÀ BẢO VỆ BẢN THÂN

Tình dục an toàn không chỉ là phòng tránh mang thai ngoài ý muốn hay các bệnh lây truyền qua đường tình dục, mà còn là sự tôn trọng bản thân, tôn trọng bạn tình và có trách nhiệm với sức khỏe của chính mình.

Thanh thiếu niên và người trẻ cần chủ động tìm hiểu kiến thức về sức khỏe sinh sản từ các nguồn thông tin chính thống; không tin tưởng hoặc làm theo những thông tin chưa được kiểm chứng trên mạng xã hội.

Khi cần tư vấn về sức khỏe sinh sản, biện pháp tránh thai, phòng ngừa bệnh lây truyền qua đường tình dục hoặc các vấn đề liên quan, hãy đến Trạm Y tế hoặc cơ sở y tế để được hướng dẫn phù hợp.